De doos is open, de nieuwe laptop staat op tafel en u wilt het liefst meteen beginnen. Toch is een nieuwe computer gebruiksklaar maken meer dan op de aan-knop drukken. Juist de eerste instellingen bepalen of u straks veilig kunt internetten, uw foto’s terugvindt en zonder gedoe kunt mailen, bankieren of videobellen.
Neem er daarom rustig de tijd voor. Bewaar uw oude computer nog even en wis die pas als u zeker weet dat alle belangrijke gegevens goed zijn overgezet. Dat voorkomt nare verrassingen met foto’s, documenten of opgeslagen wachtwoorden.
Begin met een veilige basis
Sluit de computer tijdens de eerste installatie aan op een betrouwbaar wifi-netwerk. Volg daarna de stappen die Windows aangeeft, zoals het kiezen van taal, toetsenbordindeling en tijdzone. Kies bij voorkeur voor Nederlands en controleer of de tijd automatisch goed staat. Dat lijkt klein, maar een verkeerde tijd kan problemen geven bij websites, e-mail en beveiligingsupdates.
Daarna komt de keuze voor een gebruikersaccount. Windows vraagt meestal om een Microsoft-account. Daarmee kunt u instellingen, bestanden en wachtwoorden gemakkelijker synchroniseren tussen apparaten. Handig als u bijvoorbeeld ook een smartphone of tablet gebruikt, of als u later een nieuwe computer koopt.
Een lokaal account kan ook, maar is voor veel thuisgebruikers minder praktisch. U moet dan zelf beter onthouden waar bestanden staan en hoe u instellingen bewaart. Welke keuze het beste is, hangt af van uw situatie. Belangrijker is dat u een sterk, uniek wachtwoord kiest en waar mogelijk tweestapsverificatie inschakelt. Dan is alleen uw wachtwoord niet genoeg om in te loggen.
Updates eerst, programma’s daarna
Een nieuwe computer kan al maanden in een magazijn of winkel hebben gelegen. Daardoor staan de nieuwste beveiligingsupdates er niet altijd op. Ga daarom direct naar de instellingen van Windows en controleer meerdere keren op updates. Installeer alles wat wordt aangeboden en start de computer opnieuw op als daarom wordt gevraagd.
Kijk ook of er updates zijn voor onderdelen zoals de printer, webcam of videokaart. Windows regelt veel automatisch, maar niet altijd alles. Werkt de wifi onstabiel, valt het geluid weg of herkent de computer een aangesloten apparaat niet? Dan is een ontbrekende of verouderde driver vaak de oorzaak.
Installeer niet meteen allerlei programma’s die u ooit gebruikt heeft. Begin met wat u echt nodig hebt: een browser, een Office-pakket voor documenten en e-mail, en eventueel een programma voor videobellen. Hoe minder onnodige software, hoe overzichtelijker en vaak ook sneller uw computer blijft.
Verwijder proefversies die u niet gebruikt
Op veel nieuwe laptops staan proefversies, spelletjes of hulpprogramma’s van de fabrikant. Sommige zijn prima, maar andere tonen vooral meldingen of vragen om een abonnement. Kijk daarom rustig in de lijst met geïnstalleerde apps en verwijder wat u niet kent of niet nodig hebt.
Wees daarbij wel voorzichtig met programma’s die duidelijk bij Windows, de beveiliging of de hardware horen. Twijfelt u? Verwijder het dan niet zomaar. Een klein beetje hulp voorkomt dat een handig onderdeel per ongeluk verdwijnt.
Nieuwe computer gebruiksklaar maken met uw eigen gegevens
Voor de meeste mensen zijn foto’s, documenten en e-mails waardevoller dan de computer zelf. Controleer daarom eerst waar uw gegevens op de oude computer staan. Vaak zijn dat de mappen Documenten, Afbeeldingen, Bureaublad en Downloads. Maar ook losse mappen met administratie, hobbyprojecten of scans van belangrijke papieren worden gemakkelijk vergeten.
Overzetten kan via een externe harde schijf, usb-stick, thuisnetwerk of cloudopslag. Welke manier geschikt is, hangt af van de hoeveelheid gegevens en uw internetsnelheid. Voor een paar documenten is cloudopslag eenvoudig. Voor jaren aan foto’s is een externe schijf meestal sneller en overzichtelijker.
Neem ook uw e-mail mee in de planning. Gebruikt u webmail, zoals Outlook.com of Gmail, dan staat veel al online en hoeft u alleen opnieuw in te loggen. Gebruikt u een e-mailprogramma met berichten die alleen op de oude pc staan, dan is een aparte overdracht nodig. Controleer na afloop altijd of u oude berichten en contactpersonen daadwerkelijk ziet.
Vergeet uw internetfavorieten en opgeslagen wachtwoorden niet. Veel browsers kunnen die synchroniseren via een account. Dat is handig, maar controleer wel of uw wachtwoorden goed beschermd zijn. Laat een browser nooit wachtwoorden onthouden op een computer die ook door anderen wordt gebruikt.
Richt beveiliging en back-up meteen goed in
Een nieuwe computer voelt veilig, maar ook een nieuw apparaat kan getroffen worden door phishing, schadelijke bijlagen of misleidende pop-ups. Zorg daarom dat de ingebouwde beveiliging van Windows actief is en dat updates automatisch binnenkomen. Voor extra bescherming kan een betrouwbare internetbeveiliging een verstandige keuze zijn, vooral als u veel online bankiert, mailbijlagen opent of niet steeds wilt nadenken over technische meldingen.
Beveiliging werkt het beste samen met gezond wantrouwen. Een e-mail die haastig om betaling vraagt, een onbekende beller die toegang tot uw computer wil of een opvallende pop-up met de melding dat uw pc besmet is: klik niet zomaar. Sluit het venster en vraag bij twijfel eerst advies.
Minstens zo belangrijk is een back-up. Een beveiligingsprogramma kan geen kapotte harde schijf, ongelukje met een kop koffie of per ongeluk verwijderde foto herstellen. Maak daarom een automatische kopie van belangrijke bestanden naar een externe schijf, cloudopslag of allebei. De combinatie is het veiligst: een kopie thuis en een kopie buiten uw computer.
Een goede basiscontrole bestaat uit deze vier punten:
- Windows en programma’s worden automatisch bijgewerkt.
- U gebruikt sterke wachtwoorden en tweestapsverificatie waar dat kan.
- Uw belangrijke bestanden worden automatisch geback-upt.
- U weet waar u terechtkunt als iets verdachts op uw scherm verschijnt.
Maak de computer prettig in dagelijks gebruik
Nu de technische basis staat, kunt u de computer naar uw hand zetten. Stel de schermgrootte en lettergrootte zo in dat alles prettig leesbaar is. Zeker op een laptop met een klein scherm maakt dit een groot verschil. Een groter lettertype is geen luxe, maar voorkomt vermoeide ogen en verkeerde muisklikken.
Plaats veelgebruikte programma’s op de taakbalk, zoals e-mail, internet en Word. Maak eventueel duidelijke mappen voor administratie, foto’s en downloads. Dat kost een paar minuten, maar voorkomt later een onoverzichtelijk bureaublad vol losse bestanden.
Sluit ook uw printer, scanner en eventuele externe schijf aan terwijl u nog tijd hebt om alles te testen. Print een proefpagina, open een document en controleer of scannen lukt. Hetzelfde geldt voor webcam, microfoon en luidsprekers. U wilt daar niet pas achter komen vlak voor een belangrijke afspraak of een videogesprek met familie.
Test wat voor u belangrijk is
Iedereen gebruikt een computer anders. Voor de een zijn internetbankieren en e-mail het belangrijkst, voor de ander fotobewerking, studieprogramma’s of thuiswerken. Open daarom de websites en programma’s die u dagelijks nodig hebt. Log in, controleer of u codes ontvangt en kijk of alles goed leesbaar en snel genoeg werkt.
Gebruikt u Microsoft 365? Meld u dan aan met het juiste account en controleer of Word, Excel en Outlook geactiveerd zijn. Bij een nieuwe computer kan het verschil tussen een proefversie en een bestaand abonnement verwarrend zijn. Installeer niet onnodig een tweede versie als u al een geldig abonnement heeft.
Wanneer hulp bij installatie verstandig is
Veel mensen kunnen een nieuwe computer zelf instellen, zeker als er weinig bestanden overgezet hoeven worden. Maar hulp is verstandig wanneer u twijfelt over beveiliging, veel foto’s en documenten heeft, een oude e-mailomgeving gebruikt of een printer en thuisnetwerk niet goed meekrijgt. Ook als de oude computer traag of defect is, vraagt gegevensoverdracht vaak om een andere aanpak.
Bij TechHelden kan een nieuwe laptop of pc direct startklaar worden gemaakt, inclusief gegevensoverdracht, beveiliging en installatie bij u thuis of op locatie. Dat is geen overbodige luxe als u liever één keer goed begint dan later losse problemen moet oplossen.
Gun uzelf vooral de rust om alles te controleren voordat de oude computer weggaat. Een nieuwe computer hoort niet alleen nieuw te zijn, maar ook vertrouwd te voelen: met uw eigen bestanden, een duidelijke indeling en de zekerheid dat u veilig verder kunt.
